የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ መግለጫ ተሸረሸረ

የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ መግለጫ
I. መግብያ፡-
የህወሓት ማዕከላዊ ኮሚቴ ከሰኔ 3-5 ያካሄደዉን ኣስቸኳይ ሰብሰባ ኣጠናቋል። ህወሓት/ኢህወዴግ በ17 ዓመቱ የትጥቅ ትዓልም ሆነ ሩብ ክፍለ ዘመን ባለቆጠረው የልማት፣ የሰላምና የዴሞክራሲ ትግል ምዕራፎች ሁሉ ከሌሎች እህት ድርጅቶች ጋር በመሆን ባደረግነው ትግል በርካታ ድሎችን እየተጎናፀፈን እዚህ ላይ መድረስ ችለናል። የ43 ዓመታት የድልና የፅናት ጉዞአችን ስኬት ምንጭ የጠራና ብቁ አብዮታዊ መስመር ይዞን የዘለቅን መሆኑ ነው። ይኸንን መስመር በፅናት ጨብጦ በፅናት ታግሎ የሚያታግል ድርጅት ባለቤት ስለሆንን ነው። ባለፉት 27 ዓመታት ባጠቃላይ፣ ባለፉት የ17 የተሐድሶ ዓመታት ደግሞ በተለይ ዙርያ መለስ መሰረታዊ ለውጥ መስመዝገብ ችለናል። ሃገራችን ኢትዮዽያ የነበረችበት እጅግ ኣስፈሪ የመበታተንና የማሽቆልቆል ጉዞ ተገቶ ወደ ኣዲስ ምዕራፍ እንድትሸጋገርና ስሚና ክብር ከፍ ብሎ እንዲጠራ ኢህኣዲግ እልህ አስጨራሸ ትግል ኣካሂዷል። በተደረገዉ ትግል የሃገራችን ህዝቦች የመልማት እኩል ዕድል ያረጋገጠ ስርዓት ተገንብቶ ህዝቦችን በኢኮኖሚና በማሕበራዊ ረገድ ተጠቃሚ ማድረግ የቻለ ዉጤት ለማረጋገጥ ተችሏል። በእርግጥም አብዮታዊ ዴሞክራሲያዊ መስመራችን ሃገራችንን ከጥፋት የታደገ፣ የብሔር ብሔረሰቦች እኩልነት የተረጋገጠበት አዲሲቷ ዴሞክራሲያዊት ኢትዮዽያ እንድትፈጠር ያደረገና ለወዲፊትም የሃገራችንን ህዳሴ ለማረጋገጥ ብቸኛው መንገድ መሆኑ የአስከኣሁኑ ትግላችን ያረጋገጠው እውነት ነው።
ይኸ ተኣምር የፈጠረና የሃገራችንን ህዳሴ ለማረጋገጥ የሚያስችል ልማታዊ ዴሞክራሲያዊ መስመራችን ከቅርብ ዓመታት ወዲህ ኣደጋ ውስጥ የወደቀበት ሁኔታ ተፈጥሯል። ይህ እንዲፈጠር ከምንም በላይ የመሪ ድርጅታችን ኢህኣዴግ አመራር አብዮታዊ ዴሞክራሲያዊ ባህርይው እየተሸረሸረ በከፋ የጥገኛ ዝቅተት ኣረንቋ ውስጥ በመዘፈቁ መሆኑን ድርጅታችን ኢህአዴግ በሚገባ የተነተነዉ ጉዳይ ነዉ። ይሁን እንጂ ይኸንን ፈተና በሚገባ ለማለፍ ሲባል በድርጅታችን የተጀመረዉ በጥልቅ የመታደስ እንቅስቓሴ ኣሁንም ቢሆን በሚፈለገዉ ደረጃ ሊሳካ ኣልቻለም።
ይህንን መነሻ በማድረግ የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ የኢህአዴግ ስራ አስፈፃሚ በወሰናቸዉ ዉሳኔዎች በሃገራችንና ክልላችን ወቅታዊ ሁኔታ እንዲሁም በቀጣይ የትግል አቅጣዎቻችን ላይ በዝርዝር በመውያየት ውሳኔዎች አስልፏል።
II. ውሳነዎች
ሀ. የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ የኢህኣዴግ ስራ አስፈፃሚ ግንቦት 28/2010 ዓ.ም ባካሄደዉ አስቸኳይ ሰብሰባ የኢትዮ-ኤርትራን ግጭት በሰለማዊ መንገድ ለመፍታትና የመንግስት የልማት ድርጅቶችን አስመልክቶ በህወሓት ስራ አስፈፃሚ የቀረበለት ሪፖርት በዝርዝር በማየት የሚቀጥሉትን ውሳኔዎች አሰልፏል።
1. ከምንም ነገር አስቀድሞ የኢህአዴግ ስራ ኣስፈፃሚ ሊያየው ይገባ የነበረዉ ጉዳይ የኢህአዴግ ምክርቤት በመጋቢት /2010 ዓ.ም ያስቀመጠዉን ወሳኔና ግምገማ መሰረት በማድረግ በድርጅታችን በግልጥ እየታየ የመጠዉን መሰረታዊ የአመራር ብልሽትና ያስከተለዉን ጉዳት፣ እንዲሁም ባለፈዉ የተጀመረዉ የጥልቀት መታደስ የደረሰበት ደረጃን በጥልቀት በመገምገም በሃገራችን ዋነኛ ችግር ላይ ትኩረት ኣድርጎ ማየት አለመቻሉ አንድ መሰረታዊ ጉድለት ነው።
2. የኢህኣዴግ ስራ አስፈፃሚ ማየት የነበረበት ሌላ መሰረታዊ ጉዳይ አሁን ገጥሞን ላለው መሰረታዊ የኢኮኖሚ ችግር ዘላቂ መፍትሔ ማፈላለግ ላይ ትኩረት ኣድርጎ መውያየት መሆን ሲገባዉ የችግሩ ባስከተላቸው ውጤቶችና ለጊዚያዊ መፍትሔዎች ቅድሚያ መስጠቱ አንድ ሌላ ጉድለት እንደ ሆነና፣ ዘለቂው መፍትሔ ልማታዊና ዴሞክራሲያዊ መስመራችን በግልፅ የለያቸውን የልማት አቅምቻችን ማለትም መላው ህዝባችን፣ መንግስትና የግል ባለሃብቱን በማደራጀት ርብርብ እንዲያደርጉ መቻል ላይ ያለብን ችግር ላይ ትኩረት ስጥቶ መውያየት ኣልቻለም።
3. እነዚህ እላይ የጠቀስናቸው ጉድላቶች እንደ ተጠበቁ ሆነው ስራ ኣስፈፃሚው የኢትዮዽያና የኤርትራን ጉዳይ ኣስመልክቶ የወሰነው ውሳኔ በመሰረቱ የኢትዮ-ኤርትራ ጦርነት ከተጠናቀቀ በኋላ በኢህአዴግ የሚመራዉ መንግስት ለኣፍሪካ ቀንድ ሰላም በጠቃላይ ለሁለቱ ሃገራት ወንድማሞች ህዝቦች በተለይ ሲባል ስምምነቱን ያለቅድመ ሁኔታ በመቀበል ህዝባችንና መላዉ ኣበላችንን በማወያየትና በማሳመን እንድሁም ዓለም ኣቀፉን ማሕበረሰብ ከጎኑ በማሳለፍ ለተግባራዊነቱ ያላሰለሰ ጥረት ሲደረግ ቆይቷል። ይሁን እንጂ በተለያዩ ምክንያቶች ላለፉት 18 ዓመታት ዘላቂ ሰላም ማረጋገጥ አልተቻለም። ስለሆነም የኢህኣዴግ ስራ አስፈፃሚ ኮሚቴ ያሳለፈዉ ዉሳኔ በመሰረቱ ከሰላም ፖሊስያችን ጋር የተጣጣመ መሆኑን በማረጋገጥ ዘላቂ ሰላም ለማምጣት የሚያስችል ዉሳኔ መተላለፉ ተገቢና ዉቅታዊ መሆኑን የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ ደምድሟል።
ኣፈፃፀሙን በሚመለከት ግን ሃገራችን ከሌሎች ጎረቤት ሃገራት ጋር ከሏት የአዋሳኝ ድንበር ጉዳዮች አንፃር ጭምር እጅግ ከፍ ያለ ትርጉም ያለዉ በመሆኑ በከፍተኛ ጥንቃቄ ሊታይ እንደሚገባዉ አፅንኦት ሰጥቶ ተውያይቷል። ከዚህ ጋር በተያየዘ በኢትዮ-ኤርትራ አዋሳኝ አከባቢዎች የሚኖረዉ ህዝብና ሚሊሻ ላለፉት 20 ዓመታት ከኑሮኣቸዉና ከሥራቸው ተፈነቅለዉ የሃገራችንን ልዓላዊነትና ህገ-መንግስታችን ለማሰከበር ከመከላከያ ሰራዊታችን ጎን በመቆም ለሳዩት ቆረጥነትና ከከፈሉት የማይታመን መስዋዕትነት የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ ያለዉን ክብርና ኣድናቆት እየገለፀ ድርጅታችን ኢህአዴግና ከፌደራል መንግስት ጋር በመሆን በቂ ድጋፍ ሊያገኙ እንዲሚገባ ወስኗል።
4. የኢህኣዴግ ስራ ኣሰፈፃሚ ኮሚቴ አሁን የገጠመንን ኢኮኖሚያዊ ችግሮች ለመፍታት እንዲቻል ከመንግስት የልማት ድርጅቶችን መካከል ቴሌ፣ ኤለክትሪክ ማመንጨዎች፣ ሎጀስቲክስና የኢትዮዽያ ኣየር መንገድ ከፍተኛዉ ድርሻ በመያዝ የግል ባለሃበቶችን ለማሳተፍ እንዲሁም የቀሩትን የልማት ድርጅቶች በከፊል ወይም በሙሉ ወደ ግል ይዞታ ለማስተላለፍ የወሰነዉ ውሳኔ ከፕሮግራማችንና ፖሊስዎቻችን ጋር የማይጋጭ፣ ባለፉት ጉባኤዎቻችን እየተወሰነ የመጣና ወቅታዊ መሆኑን በማረጋገጥ ተቀብሎታል። ይሁን እንጂ ኣፈፃፀሙ ላይ ከፍተኛ ጥንቃቄ እንዲዳረግና ልማታዊ ዴሞከራሲያዊ መስመራችንንም ሆነ የኢትዮዽያ ህዝቦችን ጥቅም በማይጎዳ መልኩ መከናወን እንዳለበት አፅንኦት ሰጥቶበታል።
5. በኢትዮ-ኤርትራ ዘላቂ ሰላም ጉዳይም ሆነ ከመንግስት የልማት ድርጅቶች ጋር በተያየዘ የተወሰኑ ውሳኔዎች ወደ ኢህአዴግ ምክርቤት ሳይቀርቡ፣ አጋር ድርጅቶች ሳይሳተፉበት እና የሚመልከታቸው አካላት በዝርዝር ሳይወያይበት እንደመጨረሻ ውሳኔ ተወስዶ ለህዝብ ይፋ መደረጉ አንድ ጉድለት እንደሆነ ማእከላዊ ኮሚቴዉ ደምድሟል።
6. የኢትዮዽያ በሔር፣ በሄረሰቦችና ህዝቦች ከዳር እስከዳር በከፍተኛ ሃገር ፍቅር የተሳተፉበት እና መስዋእት የከፈሉበት ጉዳይ በዝርዝር ሳይወያዩበት እና በቂ መተማመን ሳይደረስበት በሚድያ ይፋ መግለጫ መሰጠቱ ህዝባችን ላይ ቅሬታ፣ ቁጣና መደነጋገር የፈጠረ በመሆኑ አንድ ሌላ ጉድለት ነው።
ለ. የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ በጥልቀት ከተወያየባቸው ጉዳዮች አንዱ አሁን ያለንበት ክልላዊ እና ሃገራዊ ሁኔታ እንዲሁም ቀጣይ የትግል አቅጫጫዎች የሚሚለከት ነው። በኢህኣዴግ ደረጃም ሆነ በህወሓት ካለፉት አመታት ጀምሮ ልማታዊ መስመራችን እና በህገመንግስታችን ላይ ያጋጠመ ያለዉን ችግር ሲገምግም ቆይቷል። ይሁን እንጂ የችግሮቹ ስፋትና ትርጉም በኢህአዴግ ደረጃ በጥልቀት መገምገም እንዳለበት በመግባባት ከዚህ ቀጥሎ ያሉትን ውሳኔዎች አሳልፏል።
1. የኢህአዴግ ምክርቤት በመጋቢት 2010 ባስቀመጣቸው ውሳኔዎች ድርጅታችንን ከአደጋ ለማዳን እንዲቻል የለየናቸው ችግሮች እና መፍትሔዎቻቸው በጥብቅ ድስፕሊን እና ተጠያቅነት እንዲተገበሩት ግልፅ አቅጣጫ አስቀምጧል። በዚ ረገድ በጥልቀት የመታደስ እንቅስቃሴው የደረሰበት ደረጃ በኢህአዴግ እንዲገምገም የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ ይጠይቃል።
2. በዴሞክራሲ ሓይሎች እና በጥገኝነት መካከል የሚደረገው ቀጣዩ የትግል ምእራፍ በዋናነት በዴሞክራሲ እና በልማት ዙርያ በሚለኮስ ንቅናቄ ማሕበራዊ መሰረታችን እና ከልማታችን ተጠቃሚ የሆኑ የሕብረተሰብ ክፍሎች በሚያደርጉት የተደራጃ ትግል ነው። ይህን ለማድረግ እንዲቻል መላው ህዝባችን እና አባላችን የምንገኝበትን መድረክ ባህሪ መነሻ በማድረግ የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ በሃገር ደረጃ በሚደረገው ሁሉንአቀፍ ትግል በቁርጠኝነት እንዲረባረብ ወስኗል።
3. በአሁኑ ወቅት በኢህአዴግ ደረጃ እየተደረጉ ያሉ የኢህአዴግን ህገ-ደንብ እና ተቋማዊ አስራር ያልተከተሉ የአመራር ምዳባዎች እንዲታረሙ የህወሓት ማእከላይ ኮሚቴ ይጠይቃል።
4. ለደርጅታችን ነባር አመራሮች እውቅና እንዲሰጥ የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ ወስኗል።
5. በሃገራችን ህገ መንግስት በሚገባ መልስ የሰጠባቸው የማንነት እና የወሰን ጥያቄዎችን ፈደራላዊ ስርዓታችን በመፃረር እና የህዝባችን ክብር በሚነካ መልኩ በሓይል እና በተፅእኖ የትግራይ እና ህዝብ አድነት እና ሰላም ለመረበሽ የተደረጉ ያሉት ፀረ ዴሞክራሲያዊ እንቅስቃሶች ህወሓት ከህዝቡ ጋር በመሆን በፅናት ለመታገል ወስኗል።
6. የትግራይ ህዝብና መሪ ድርጅቱ ህወሓት እንደለፈው ግዜ ሁሉ የአብያታዊ ዴሞከራሲያዊ መስመራችን አስተማማኝ ደጀን በመሆን ትግላችንን የሚጠናክር እና እንደ ካሁን ቀደሙ በመሰመራችን ዙርያ ጠንካራ ርብርብ እንዲደረግ የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ ወስኗል።
7. ከህዝባችን ጋር ባለፉት ጥቅት ወራት ባካሄድናቸው መድረኮች በርካታ ችግሮች እንዳሉ ተገንዝበናል። ድርጅታችን የነዚህ ችግሮች መነሻ እንዲሁም የመፍትሔ ኣቅጫጫ በግልፅ ኣስቀምጦ በተግባር ተጨባጭ ለውጥ ለማምጣት ሌትተቀን ርብርብ ለማድረግ ወስኗል።
8. ህዝባችን መሪ ድርጅቱ እንዲታደስ በተለያዩ መድረኮች ያደረገዉ ተሳትፎ እና ትግል ልማታዊ እና ዴሞክራሲያዊ ባህሪውን ጠብቆ እንዲሄድ ላረገው አስተዋፅኦ ማእከላዊ ኮሚቴው አድናቆቱን እየገለፀ፤ በቀጣይም ቢሆን ትግሉን በተደራጀ መልኩ እንዲ ቀጥል ጥሪውን ያቀርባል። በዚህ አጋጣሚ ሰላማዊ እና ህጋዊ መንገድ ተከትለው ኣማራጭ ሃሳብ ከሚያራምዱ ሓይሎች ጋር ኣብሮ ለመስራት ያለው ዝግጅነት መግለፅ ይወዳል። ይሁን እንጂ ህወሓት እና የትግራይን ህዝብ ለማዳከም እና ለመምታት በተለያዩ መንገዶች ፀረ ትግራይ ህዝብ እና ፀረ ህወሓት እንቅስቃሴ የሚያድርጉ የውስጥም የውጭም ሓይሎች ህዝቡ ኣምሮ እንዲታግላቸው የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ ጥሪውን ያቀርባል።
9. ወቅታዊ ሁኔታዉን በፍጥነት ለማየት እና ለመገምገም የኢህኣዴግ ስራ አስፈፃሚ እና ምክርቤት አስቸኳይ ሰብሰባ እንዲጠራ የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ ይጠይቃል።

ህገ መንግስታችና ህገ መንግስታዊ ስርአታችን ለማጠናከር እንረባረብ!!
ዘለአለማዊ ክብርና ሞጎስ ለትጉሉ ሰማእታት!!
የህወሓት ማእከላዊ ኮሚቴ
ሰነ 06/2010 ዓ.ም
መቐለ፤

Advertisements

Der neue äthiopische Staatschef will den Konflikt mit Eritrea beilegen

Abiys Friedensinitiative

Der neue äthiopische Staatschef will den Konflikt mit Eritrea beilegen.

Von Johannes Dieterich

11.06.2018

Man nennt ihn den äthiopischen Gorbatschow: Abiy Ahmed, mit 42 Jahren der jüngste Regierungschef Afrikas, schickt sich an, seine Heimat umzukrempeln: Erst vor zwei Monaten zum Premierminister gekürt, lässt Abiy (in Äthiopien werden Personen bei ihrem ersten Namen genannt) kaum einen Stein der zweitbevölkerungsreichsten Nation des Kontinents auf dem anderen. Erst reiste der Regierungschef kreuz und quer durchs Land, um der Bevölkerung den Puls zu fühlen, dann ließ er Tausende von politischen Gefangenen frei, die während der seit Jahren anhaltenden Unruhen eingesperrt worden waren.

Als Nächstes regte der ehemalige Geheimdienstoffizier die Aufhebung des Notstandsrechts an und kündigte an, mit dem Nachbarn Eritrea endlich Frieden zu finden. Schließlich will sich der Premier auch an die Umgestaltung des äthiopischen Staatsmonopolismus machen. Viele der großen Staatsunternehmen sollen zumindest teilprivatisiert werden.

Abschied von der bisherigen Politik

Abiys Vorhaben kämen einem „drastischen Abschied“ von der bisherigen Politik des Staates am Horn von Afrika gleich, sagt Ahmed Soliman, Äthiopienexperte von der Londoner Denkfabrik Chatham House: „Das alles sind ausnahmslos gute Nachrichten.“ Auch zu Hause wird der Politiker der schon seit fast drei Jahrzehnten regierenden „Äthiopischen Revolutionären Demokratischen Volksfront“ (EPRDF) allseits gelobt: „Diese Entwicklung ist wirklich ermutigend“, sagt Blogger Atnafu Berhane, der wegen seiner Regierungskritik vier Jahre lang im Gefängnis saß.

Die größten Erwartungen löste die Ankündigung Abiys aus, den bereits vor 18 Jahren unterzeichneten Friedensvertrag mit Eritrea endlich umzusetzen. Nachdem befreundete Rebellentruppen der beiden Brudervölker 1991 den Diktator Mengistu Haile Mariam aus dem Amt gejagt hatten und Äthiopien Eritrea 1993 zur Unabhängigkeit verholfen hatte, waren sich die Regierungen beider Staaten 1998 über den Grenzverlauf in die Haare geraten: In dem darauf folgenden zweijährigen Krieg wurden mehr als 70 000 Menschen getötet. Eine internationale Grenzkommission entschied 2002, dass das inzwischen von Äthiopien besetzte Grenzstädtchen Badme an Eritrea gehen sollte: Doch Addis Abeba hielt sich nicht an den Urteilsspruch. Und Eritrea nutzte den Kalten Krieg, um die ständige Mobilmachung und Repression im eigenen Land zu rechtfertigen.

Imam ruft über Lautsprecher Hilfe für brennende Kirche

Imam ruft über Lautsprecher Hilfe für brennende Kirche

امام في مصر يدعو الناس على مكبرات الصوت في المسجد بالمساعدة في اطفاء حريق في كنيسة

In Ägypten hat sich ein Beispiel für interreligiöse Hilfsbereitschaft abgespielt:

في مصر تم تقديم مثال رائع للتجانس والتوافق بين الاديان

Ohne den Hilferuf des Imams einer nahegelegenen Moschee wäre die koptisch-orthodoxe Kirche vermutlich ein Raub der Flammen geworden.

وبدون المساعدة المقدمة من إمام مسجد قريب ، لكانت الكنيسة القبطية الأرثوذكسية التهمتها النيران.

Offenbar war in der Nacht zu diesem Montag ein Baugerüst an der koptisch-orthodoxen Anba Makar in Shubra al-Khaimah im Norden von Kairo in Brand geraten.

في ليلة الاثنين على مايبدو اشتعلت النيران في الكنيسةةالقبطية الأرثوذكسية أنبا مقار في شبرا الخيمة شمال القاهرة

Einem Bericht der Nachrichtenagentur Fides zufolge wird als Unglücksursache ein Kurzschluss in der elektrischen Anlage des Gotteshauses vermutet, das momentan wegen Umbauarbeiten eingerüstet ist.

ووفقًا لتقرير صادر عن وكالة “فيدس” للأنباء ،

يُعتقد أن سبب الحادث هو شورت تماس في النظام الكهربائي المغذي للكنيسة ، والتي يجري حاليًا اعادة صيانتها بسبب اعمال بناء ضمن الكنيسة

Der Imam der nahegelegenen Moschee, Scheich el-Jamea, setzte daraufhin einen Hilferuf über die Lautsprecher ab, mit denen er sonst seine Gläubigen zum Gebet ruft.

الامام في مسجد مجاور طلب المساعدة لاطفاء النيران على مكبرات الصوت من المصلين الذين كانوا على وشك تأدية الصلاة

Unter den ersten Helfern waren demnach viele junge Muslime, die sich zum abendlichen Fastenbrechen im Fastenmonat Ramadan versammelt hatten. Einheiten des örtlichen Zivilschutzes löschten die Flammen später komplett.

ومن اوائل المساعدين في اخماد الحريق كان مجموتة من الشباب المسلم الذين تجمعوا في المسجد للافطار وصلاة التراويخ . ثم جاءت جماعة الدفاع المدني اطفاء الخرائق واخمدت الحريق بالكامل

Der koptisch-orthodoxe Bischof Morcos von Shubra al-Khaymah bedankte sich offiziell bei dem Imam für dessen rasches Handeln und würdigte es als Zeichen eines spontanen und konkreten Bemühens um ein friedliches Zusammenleben.

قس الكنيسة القبطية الارذوزكسية مرقس من شبرا الخيمة تقدم بشكر رسمي لامام المسجد على تقديم المساعدة العاجلة واعتبر ان هذا الحدث المهم هو عبارة عن إشارة هامة للجهود لاجل للتعايش السلمي بين الاديان

ቦሌ መድኃኔአለም የሚገኘዉ አቢሲንያ ባንክ ዛሬ ምሽት 5 ሚሊዮን ብር ተዘረፈ

#ሰበር_ዜና

ቦሌ መድኃኔአለም የሚገኘዉ አቢሲንያ ባንክ ዛሬ ምሽት 5 ሚሊዮን ብር ተዘረፈ ።

በአሁን ሰዓት ፌደራል ፖሊስ ቦታዉን እየጠበቁ እና ከጉዳዮ ጋር ቅርበት ያላቸዉ የተባሉ ግለሰቦች በቁጥጥር ሥር መዋላቸዉ በቦታዉ ተገኘተን ለማየት ችለናል።

ከባንኩ ሠራተኞች ባገኘነዉ መረጃ ድርጊቱ የፈፀሙት ከጥበቃ ጋር በመሻረክ እንደሆነና በጦር መሳሪያ ሰራተኞችን በማስፈራራትና እገታ በመፈፀም እንደሆነ ለማወቅ ችለናል።

የካራማራ ፖሊስ ባደረኩት ከፍተኛ ክትትል 2.5 ሚሊዮን ብር ከነ ዘራፊዎች ይዥለሁ ብሏል ።

ምንጭ አብረሃም ግዛው

Ethiopians trapped in the Justice System

If the Ethiopian Public had learnt something in their history of struggle for justice, any system designed to help the winner to take it all needs to be reviewed in the way it welfares the public in all national endeavours.

The problem of the current Ethiopian society mainly originates not from any kind of text written in the form of History, Constitution, Academic Publication, these all can be rewritten or counter argued in the matter of short time, rather the problem originates from a text written in hearts and minds of each Segment of Society (be it religious or ethnic segment).

The latter takes time and requires tact to be mend in the way all society would have compatible outlook of a single fact/event in their country. For Example a cooperation of the two largest ethnic groups is conceivable and also beneficiary for one ethnic group (3rd person) of Ethiopia who is outsider to the cooperation, contrary to that another ethnic group (4th person) sees the cooperation unimaginable (as a marriage of two unrelated spices). In the meantime the 4th group may see it as a threat to its ‘survival’ or ‘interest’ it has within the Ethiopian Nation. The bitter truth is that there are Ethiopian societies whose outlook are only curtailed in their separate segment, it is likely not to include other societies of the nation, if it does it is in the form of ‘The Enemy’ or ‘The Challengers’. The fashion of having your own ‘Text of the Heart’ is not being contained in that specific segment, its expanding to other segments of society who were more inclusive. Every Segment of Society is likely to have its own interpretation and understanding of events, things, other ethnic groups, and history. This understanding/outlook cannot be technically verified and also it is only known by the group members and not shared by an outside group. It requires being that particular group to know and understand it.

That Text of the Heart serves as our outlook of interpretation for any kind of document crafted to serve as a base of national system design. As different groups have gottten different outlooks they interpret and implement any text created for national system building based on their aspiration or outlook, not as promised in the document. That Text of the Heart is what gives people unity of purpose in their particular segment of society. Ethiopians collectively lack that common outlook, when we have that one outlook we will have unity of purpose as a single country.

During the design of Federal Democratic Republic of Ethiopia (FDRE) as Ethiopian People Revolutionary Front (EPRDF) is a sole engineer and implementer (at least until now) of the system the system is EPRDF looks like its creator, nothing else. The creator likes to centralize in the name of decentralizing. In 1991 EPRDF controlled the Military, The Peace Conference, The Constitutional Assembly, and The Discussion on the Constitution. In all choices made by then EPRDF choose alternatives which enabled real power centralization (for nominal reference I know it claims to be Federal while it controls the regional administrations using the Party system, national resource allocations, security and other informal settings).

Controlling not a Nation, but a Soul of a Nation
Parliamentary Democracy helped EPRDF Elites to control not only the frontiers of Ethiopia but the soul of the nation. In the current system, the constitution has its own limitations but it is still good because any of the suffering by the Ethiopian people would have not been imaginable if strict implementation of the constitution had followed its proclamation. That being said, I argued that the current national system of Ethiopia enables the winner to take all. For example the very nature of the Parliamentary Democracy which enables a winner political group to form a government and its leader to be the head of Executive, Commander of the Army. In this form of democracy it is guaranteed that the executive (Council of Ministers) and the legislative (House of Peoples Representative) to have same perspective and likely to be dominated by a single person (the Prime Minister). If we had followed a Presidential system the above domination cannot happen. The ascendancy of a unipolar interest in the Legislative facilitated to the proclamation of unjust laws like the Anti-Terrorism Proclamation, Information & Media Freedom law, the SCO law, and the repeated installations of Martial Rule.

A trapped Justice System
We have seen above how the very design of a system facilitated the possibility of the two most important organs of a democratic state to be captured by a singular interest. Now we have a justice system which is ‘guaranteed’ to operate ‘independently’ at least according to the text, but not practically. The constitution requires the Justice System to be independent of the two above mentioned organs of state, but it doesn’t guarantee that independence when it subscribes its operation and appointment of officials. The first practical deficiency starts with the kind of legal regime the Ethiopian Courts are allowed to operate. Traditionally anyone who studied law will tell you that there are two kinds of Legal Regimes; the Common Law and the Civil Law Legal Regimes. I can’t go to the details but in Civil Law Legal Regime the Judge strictly follows proclamations enacted by the legislator to decide on any matter brought to the court room, than his expertise and the judgements of other similar case by other courts/judges. In this case if that unipolar interest group enacted unjust laws, the judge has no chance to differ for the sake of justice but to implement injustice (like the Antiterrorism Proclamation enabled the executive to torment and torture anyone they like for 4 plus months without any precondition, with the help of justice system). Another trap is the appointment of judges; unlike other countries where the president (Who may not head the Executive), councils of judges, or sometimes district level vote is given for an appointment of a judge, in Ethiopia that unipolar force who controlled the legislative, executive, and the security appoints the judges of his liking. As the saying goes, someone who appoints also can disappoint, the judges are unlikely to go against the interest of the unipolar force if there is room left for their discretion. Now I conclude the Justice System is also captured by singular interest.

Accumulation to the Grip
I will only mention additional dynamics which contributes to a dictatorship of a singular interest over a nation of a hundred million. I know most of us who are living in the system easily understand how a thing contributes to the above system. Therefore when I list other system level policies or actions it will be easy to understand. The first one is the Economic Policy the nation follows; it approves intervention based on ‘Public Interest’. How the interest is guaranteed for ‘Publicness’? Again depends on the captured organs. One day in the morning, they may tell you that the parliament has decided to form a public corporation which builds robots, in the meantime the robots are to be built by public budget and used for public surveillance. In the above hypothetical case, there are many questions to be asked for public interest, but you cannot do that because the parliament knows what is best for the public.

The recently promoted ‘One Dominant Party Democratic System’ is another element to consider; for sure it again serves solitary interest than a multi-party democracy. It totally disregards plurality by claiming ’Policy Continuation’ as its best feature. The informal organizations of citizens in 1 to 5, starting from the Parliament itself to the rural farmers, not only contributes the nation to be run by single interest, but that single interest forced citizens to change their language and use the wording and phrasing of that singular interest. You can read New York Times Article on how the so called One to Five organizations controlled every citizen’s action (‘We Are Everywhere’: How Ethiopia Became a Land of Prying Eyes). If an MP is threatened for voting against the dominant group, when he believes a proclamation tabled significantly damages the interest of his constituency, it is even very dangerous to an individual citizen to go against the interest of the dominant group.

Above all these, now we know that each segment of society in Ethiopia has got his own ‘Text of a Heart’, and the interpretation of a single document or event varies significantly among societies. Unless we form a kind of common outlook we cannot have a unity of purpose as a Single Republic. At this point in time we have to acknowledge that we are more conscious of our divisions than our unity. This happened not only because of the system, also because of a course of development in any society (it may regress or progress, it depends on our action). Now we have more literate youth with quick access to information than we once had, and one sided story telling by the elite for political mobilization can no longer serve its purpose as it used to. Therefore at least allowing system level plurality is inevitable; we cannot fool ourselves by evaluating our plurality only by cultural diversification (Dance, Clothing, Food, and Language) at national level. Are these same people who are allowed to dance every year publicly and able to speak their language telling their mind? Do national institutions serve all interest groups? Are different segments of Ethiopian society able to define and develop ideas? Or they simply accept the definition of the unipolar power? Are they able to defend their interest through genuine representatives? I don’t think so. In current Ethiopia, different segments of society are only allowed to first accept and then interpret the ideology of the dominant elite to their respective people, and maintain order. Nothing more! Until very recently, this is yet more to be supported by a Real Plural System.

By Mulugeta B. Teferi  ethiothinkthank

አንዳርጋቸውን ከድርጅቱ ግንቦት ሰባት አሳልፎ የሰጠው ሰው አለ ስለሚባለው ነገር አስረዳ

ግዮን፡- አቶ አንዳርጋቸው ጽጌ እንኳን ደስ ያለህ፤ እንኳን ለቤትህ አበቃህ?

አንዳርጋቸው ጽጌ ፡- አመሰግናለሁ እንኳን አብሮ ደስ ያለን::

ግዮን፡- መቼና እንዴት ነበር መፈታትህን የሰማኸው?

አንዳርጋቸው ጽጌ ፡- ከመፈታቴ በፊት ስድስት ሣምንት ቀደም ብሎ ቴሌቭዥን ክፍሌ ውስጥ አስገቡልኝ:: ከዛ በፊት በነበሩኝ ጊዜያት ቴሌቭዥን፣ ሬድዮም ሆነ ሌሎች የመገናኛ ብዙኃንን እንድከታተል አልፈቀዱልኝም፤ እድሉም አልተሰጠኝም ነበር። ከጠቀስኩልህ ወዲያ ግን ቴሌቭዥን ስላስገቡልኝ የወቅቱን ሁኔታ፣ የአዲሱን ጠ/ሚኒስትር መመረጥና ወደ ሥልጣን መምጣት ማወቅ የቻልኩት በዚህ አጋጣሚ ነው። ቅዳሜ ቀን ቤተሰቦቼ ሊጠይቁኝ የሚመጡት ሠባት ሠዐት ስለሆነ ከእነሱ ጋር በማደርገው ቆይታ የሠዐቱ ዜና ስለሚያመልጠኝ እስኪ የስድስት ሠዐቱ ዜና ምን ይላል? ብዬ ቴሌቭዥኑን ከፈትኩት፡ በጊዜው ዜና የለም፤ የሆነ ገፅ ዳሰሳ ነው፣ ግምገማ የሚል ፕሮግራም አለ፤ እዛ ላይ ጋዜጠኞች ከበው “ዛሬ ፌስ ቡክ (ማህበራዊ ድረ ገፅ) አቶ አንዳርጋቸው ፅጌ እንዲፈቱ በሚል ጥያቄ ነው የተሞላው፤ በዚህ መሠረት አቃቤ ህግ ዛሬ በጉዳዩ ላይ መልስ ሰጥቷል፤ ለአቶ አንዳርጋቸውም ይቅርታ እንደተደረገላቸው አስታውቋል” ብለው ሲናገሩ ሰማሁ። “እንዲህ ነው እንዴ?” ብዬ ነው ያዳመጥኩት።

ግዮን፡- ይቅርታ እንደተደረገልህና እንደምትፈታ ስታውቅ ምን ተሰማህ?

አንዳርጋቸው ጽጌ ፡- ብዙም የተለየ ስሜት አልነበረኝም፤ ዝም ብዬ ዜና እንደማድመጥ ያህል ነው የሰማሁት። እስኪ ቤተሰቦቼ ሊጠይቁኝ ሲመጡ እነሱን በደንብ እጠይቃለሁ ብዬ ተውኩት። በኋላ እነሱም የነገሩኝ ሸገር ሬድዮኖች ጉዳዩን ሰምተው ደውለውላቸው ነበር። ስለ ጉዳዩ ያውቃሉ እና አባቴ ብዙ ጊዜ ቁጭ ብሎ ነበር የሚያነጋግረኝ፤ የዛ እለት ግን ከውስጥ ብቅ ስል ከተቀመጠበት ብድግ ነው ያለው። “ዛሬ እንዴት ነው ይሄን ሁሉ ኢነርጂ ያገኘኸው አልኩት?” ያው ዜናውን እኔም እንደሰማሁት ነገርኳቸው።

ግዮን፡- ተፈትተህ እዚህ አሁን ያለንበት የአባትህ  መኖሪያ ቤት ስትደርስ የነበረው ከፍተኛ የህዝብ  አቀባበል እንዴት አየኸው?

አንዳርጋቸው፡- በህዝቡ አቀባበል በጣም ነው የተገረምኩት። እኔ ከማረሚያ ቤቱ ቀጥታ ወደ ቤት ይዘውኝ ሲመጡ አባቴ ስላልተነገረው ግቢ ውስጥ ሲንጎራደድ፤ እኔ በር ተከፍቶ ስገባ እንዳይደነግጥ የሚል ሃሳብ ገብቶኝ ነበር። እየመጣሁ በነበረበት ጊዜ እዚህ ስደርስ ግን ሌላ ነው፤ መጀመሪያ ከላይ ጀምሮ ብዙ ህዝብ ስለነበር “ምንድነው ሰፈሩ ወደ መርካቶነት ተቀየረ እንዴ?” የሚል ነገርም መጥቶብኛል። ኦሎምፒያ ከላይ ከሸዋ ዳቦ ቤት መገንጠያ አንስቶ ያለው መንገድ ሁሉ በህዝቡ ቢጨናነቅም ነገሩ አልገባኝም። ወደ ቤታችን መዞሪያ ላይ ልደርስ ስል ባሉ ምልክቶች ነው ህዝቡ እኔን ለመቀበል እንደወጣ የተረዳሁት። በጣም ይደንቃል ፈፅም ይሆናል ብዬ የማልጠብቀው ነገር ነው የሆነው። በጣም የሚያስደሰትና የሚያኮራ አቀባበል ነው የኢትዮጵያ ህዝብ ያደረገልኝ፤ የህዝቡ ፍቅርና አክብሮት ልብ የሚነካ ነው። እንዳህ አይነት ተዐምረኛ አቀባበል ይደረጋል ብዬ መቼም ቢሆን አስቤ አላውቅም።

ግዮን፡- ቅዳሜ ዕለት እንደምትፈታ ተነግሮ ብዙ ህዝብ ቅዳሜና እሁድ ቢጠብቅህም ግልፅ ባልሆነ ሁኔታ እስከ ማክሰኞ እንድትቆይ ተደረገ በዛ መሃል መጥቶ ያነገጋገረህ አካል ነበር?

አንዳርጋቸው ጽጌ ፡- ሰኞ ዕለት ጠዋት የእስር ቤቱ አስተዳደር ሲያነጋግረኝ “ችግር ገጥሞናል ወረቀቱ እኛ እጅ አልደረሰም፤ የአንተ ብቻ ሳይሆን ይቅርታ ተደርጎላቸዋል የተባሉት 500 እስረኞች ወረቀት እኛ ዘንድ አልመጣም። እና እሱን እየጠበቅን ነው፤ እነሱ ከላኩልን በእኛ በኩል ለመልቀቅ ዝግጁ ነን” ብሎኝ ሄደ። ከሠዐት በኋላ አንድ ወረቀት ይዞ መጥቶ “አሁን ሁሉ ነገር ስለደረሰን እዚህ ላይ ፈርም” አሉኝ፤ ግልባጩን ለእነሱ አስቀርቶ ነው መሠለኝ ነጠላ ወረቀቱን ሰጠኝ። ከዚያ ያው እንዳያችሁት ዛሬ ማክሰኞ በአምቡላንስ መኪና ተጭኜ ነው እዚህ ድረስ ያመጡኝ።

ግዮን፡- በተፈታህበት ዕለት ምሽት ቤተሰቦችህን አግኝተሃል፤ ባለቤትህን፣ ልጆችህን ማለት ነው እንደው በአጋጣሚው ምን ተሰማህ?

አንዳርጋቸው፡- በቪዲዮ ነው ያየኋቸው በጣም ትንንሽ ልጆች ሆነው ነበር የተለየኋቸው፤ እኔ ስታሰር ሠባት ዓመታቸው ነበር። አሁን አስራ አንድ ዓመት ሞልቷቸዋል፤ ትልልቆች ሆነዋል በመፈታቴ በጣም ተደስተዋል። እኔም ሳያቸው የተሠማኝ ስሜት ልዩ ነው። ግንኙነታችን በጣም ቅርበት ያለው ስለነበር እርግጠኛ ነኝ በእስር ላይ በሆንኩበት ወቅት እኔን ሲያጡ በጣም እንደተጎዱ ይገባኛል። አሁንም ደግሞ ለወንድሜ እያነሱለት ሥለሆነ ”በጣም እንደፈሩ ድጋሚ እንዳያስሩኝ እንደሠጉ” እገነዘባለሁ:: ስለዚህ አሁን ቅድሚያ ለእነሱ ሰጥቼ ሞራላቸውን ትንሽ ማስተካከል ያለብኝ ይመስለኛል። ገና ልጆች ስለሆኑ በሥነልቦና እየተጎዱ ነው፤ ግን በመፈታቴ ልዩ ደስታ ተሰምቷቸዋል። እኔም በጣም ነው ደስ ያለኝ።

ግዮን፡- ወደ ኋላ እንመለስ ከየት ተነስተህ ወዴት  ስትሄድና እንዴት ባለ አጋጣሚ ነበር የተያዝከው?

አንዳርጋቸው፡- ከዱባይ ወደ ኤርትራ ለመሄድ የመን ላይ ነው የተያዝኩት። እኔ በየመን አየር መንገድ የመሄድ ፍላጎት አልነበረኝም። ምክንያቱም ችግር እንደሚመጣ አውቄያለሁ። ቡክ አድርጌ የነበረው በኤርትራ አየር መንድ ነበር፤ ለእኔ ብቻ ሳይሆን ለሌሎችም። ግን የእኔን ብቻ አጣሞታል፤ ከእንግሊዝ አገር በላኩለት ሳይሆን ከአንድ ወር ወደ ፊት አድርጎ ነው የበረራ ጊዜዬን የመዘገበው፤ የሌሎችን ግን በሥነ ስርዓቱ ነው የመዘገቡት። ”ከዚህ ውጪ ቦታ የለንም፤ ፈርስት ክላስ ግን አለ” ሲሉኝ ስንት ነው የምጨምረው? አልኳቸው ”400 ዶላር ከጨመርክ መሄድ ትችላለህ” አሉኝ። ያኔ አራት ሺህ ዶላር በኪሴ ይዣለሁ ለስራ የሚሆን፤ ግን 400 ዶላር የድርጀት ገንዘብ በጭማሪ አላወጣም በሙስና ህዝብ በሚሰቃይበት አገር የድርጅት ገንዘብማ አላባክንም፤ ተጨማሪ ወጪ ይቅርብኝ፤ ርካሹ ይሻለኛል ብዬ ነው በየመን አየር መንገድ የተጓዝኩት።

ግዮን፡-  የመን ላይ የኢትዮጵያ የደህነንት ሰዎች እንደት ነበር የያዙህ?

አንዳርጋቸው፡- የየመኑን በረራ ቡክ ካደረግኩ በኋላ ነው የበለጠ አደጋ ሊገጥመኝ እንደሚችል እየተሰማኝ የመጣው፤ ከዛ በፊት አንድ ጊዜ በየመን አየር መንገድ ተጉዣለሁ። ግን በዛ ወቅት የነበረው የሀገሪቱ ሁኔታና የሁለተኛው ጉዞዬ ሁኔታ የተቀያየረ ለመሆኑ የተወሰነ ጥርጣሬ ስለነበረኝ በጉዞዬ ላይ የተወሰነ ስጋት ተሰምቶኛል። እዛ አገር ላይም ቢሆን በአየር በረራው ላይ ብዙ ኢትዮጵያዉያን ነው ያሉት። በመሃሉ የኢህአዴግ ሰላዮቹና የመረጃ ሰዎች ይኖራሉ፤ የመን በጣም ሙሰኛ ሰዎች ያሉባት አገር ናት። ለእነሱ ስንት ብር ከፈሏቸው? ለሚለው እግዜር ይወቀው። ከፍተኛ የውጪ ምንዛሬ በጉቦነት ሳይሰጥ አይቀርም፤ ከዚህ ውጪ በነፃ ምንም ነገር የመኖች እንደማያደርጉ ግልፅ ነው። በዚህ አይነት መንገድ አውሮፕላን ማረፊያው ላይ ነው ደህንነቶች የጠበቁኝ፤ በረራው የመን ላይ ትራንዚት አለው፤ ሰንአ ወርጄ ነው እንደገና ወደኤርትራ የምበረው። ገና ከአውሮፕላን እንደወረድኩ አንድ የየመን ሰው ልክ ማፊያ እንደሚያደርገው ተንደርድሮ መጥቶ እንደ ዘመድ ነው ተጠምጥሞ የሳመኝ፤ ለተላኩት ሰዎች እንደመለያ ጥቆማ እያደረገ ነው ያኔ ሁሉ ነገር ገብቶኛል፤ ሰውዬው የየመን የደህንነት ሰው ነው። ትንሽ ቆይቶ የራሳቸው ሰዎች መጡ፤ እዛው ኤርፖርት ውስጥ በጣም ሚያስፈራ ቦታ አለ። የመኖች ኤርፖርታቸው ግቢ ውስጥ እንደዛ አይነት ቆሻሻና የገማ ቦታ ይኖራቸዋል ብሎ ለማሰብየሚከብድ ቦታ ነው። ወደ ትራንዚት ለመሄድ አውቶብስ ውስጥ ስገባ ሌላውን አስቀርቶ ብቻዬን እኔን ገንጥሎ ወደ እዛ መጥፎ ቤት ወሰደኝ። እዛ ቁጭ ባልኩበት የእዚህ አገር የደህንነት ሰዋች አውሮላን ይዘው መጡ። በእቃ ማሸጊያ ትልቅ ፕላስተር አይኔንም፣ አፌንም አሸጉ፣ እጄን ወደኋላ በካቴና አስረው፣ ፊቴን በጆንያ ሸፍነው አስረው ነው ያመጡኝ።

ግዮን፡- ስለዚህ ለአንተ መያዝ ተባባሪው የየመን የደህንነት ሰዎች ናቸው ማለት ነው?

አንዳርጋቸው፡- በትክክል፤ አሳልፈው የሰጡኝ እነሱ ናቸው። በጊዜው እኔ የመንን አልረገምኳትም ነበር። ግን ከዛ በኋላ ብዙም ሳትቆይ የኢትዮትያን ህዝብ ረግሟታል መሰለኝ እንዲህ አይነት አስከፊ ችግር ውስጥ ገብታለች።

ግዮን፡- ያኔ የየመን ደህንነቶች ለኢህአደግ ደህንነቶች አሳልፈው ሲሰጡህ፤ ከነበሩት ሰዎች መሃል የምታውቀው ሰው ነበር?

አንዳርጋቸው፡- አንዱን የማውቀው ይመስለኛል፤ ሌሎቹን ግን አይቻቸውም አላውቅም። ይሄን በተመለከተ በጣም ሰፊና ዝርዝር ጉዳይ ወደፊት ለህዝቡ አወጣለሁኝ ብያለሁ። ምክንያቱም በጣም ጠቃሚ የሆኑ ጉዳዮች ናቸው፤ እኔ ሁሌ የምታገልባቸውና መሆን አለባቸው የምላቸው ጉዳዮች ብዙ ናቸው። ለአገር የሚበጅ፤ ለሁሉም ህዝብ የሚበጅ በሚሆንበት መልኩ የሚወጣበት አጋጣሚ ይኖራል። ሌላ ነገር ታስቦ ሳይሆን መገለፅ ያለበት ተዛማጅ ብዙ ጉዳይ ስላለው ነው።

ግዮን፡- የደህንነት አባላቱ ብዛት ስንት ነበር?

አንዳርጋቸው፡- አራት ናቸው። እጄን ጠምዝዝው በብዙ መከራ ነው መኪና ውስጥ የገባሁት፤ በግብግቡ ጊዜ እጄን ሰብረውታል። ያው ቀደም ሲል እንደነገርኩህ ሙሉ ፊቴን ሸፍነው ነው ወደ አዲስ አበባ ያመጡኝ።

ግዮን፡- በጊዜው ግን ከየመን በቀጥታ ወደ መቀሌ ወስደውሃል ሲባል ነበር እኮ?

አንዳርጋቸው፡- እኔም መጀመሪያ ላይ መቀሌ የወሰዱኝ ነበር የመሰለኝ። ምክንያቱም አሳሪዎቼ በሙሉ ትግሪኛ ነበር የሚናገሩት፤ ከተያዝኩም በኋላ ያለሁበት ቦታ እየመጡ የሚያዩኝ፣ የሚያነጋግሩኝ፣ የሚጠብቁኝ በጠቅላላ ከትግረኛ ውጨ ሌላ ቋንቋ ሲናገሩ ስላልሰማሁ መቀሌ ነው ያመጡኝ ብዬ ደምድሜ ነበር። ፈፅሞ አዲስ አበባ ውስጥ ያስሩኛል ብዬ አልጠበቅኩም ነበር። በኋላ ግን የእንግሊዝ አምባሳደር ከታሰርኩ ከአንድ ወር በኋላ መጥቶ ሲያነጋግረኝ “አዲስ አበባ ውስጥ ነው እንዴ ያለሁት?” ብዬ በጠየቅኩት መሰረት እሱ ነው አዲስ አበባ ውስጥ እንዳለሁ ያረጋገጠልኝ።

ግዮን፡- የታሰርክበት ቤት ምን አይነት ነበር?

አንዳርጋቸው፡- አንድ ቪላ ቤት ውስጥ ነው፤ አንዱ ክፍል ውስጥ ነው እኔን ያሰሩኝ። መስኮቱ ተነቃቅሎ ግድግዳ ላይ ትንሽ ቀዳዳ የተሰራለት ቤት ውስጥ ስለሆነ ያስገቡኝ የት እንዳለሁ በፍፁም ማወቅ አልቻልኩም። የማገኛቸው ሰዎች በሙሉ የህወሃት የደህንነት ሰዎች ናቸው፤ ምንም አይነት ያለህበትን ቦታ ፍንጭ የሚያሳይ ነገር አታገኝም።

ግዮን፡- በእስር ላይ በነበርክበት ጊዜ የደረሰብህ ችግር ነበር፤ ድብደባ፣ ግርፋት የመሳሰሉ ነገሮች ተፈፅሞብሃል?

አንዳርጋቸው፡- ድብደባ የሚያሰፈልገው ነገር አልነበረም፤ እጄን ግጥም አድርገው ወደኋላ አስረው ብዙ ቀናት መተኛት በማልችልበት ሁኔታ ነው ያስቀመጡኝ። በጣም የሚገርም አይነት ህመም ነው የሚሰማህ፤ስቃዩ ከባድ ነው። ከዛ ውጪ መጀመሪያ ላይ እንዳልኩህ እጄን ሰብረውታል። ሌላ የተለየ ሰውነቴ ላይ የተደረገ ግርፋትና ድብደባ የለም።

ግዮን፡- ከእንግሊዝ አምባሳደር ውጪ ከሌሎች የኢምባሲው ዲፕሎማቶች ጋርስ የመገናኘቱ እድል ገጥሞሃል?

አንዳርጋቸው፡- ከአምባሳደሩ በስተቀር ሌላ ሰው መጥቶ ሊያነጋግር አይችልም ብለው ስለነበር ቆንስሎች እንኳን እንዲያዩኝ አልፈቀዱም። አምባሳደሩ ላይ ብቻ እንዲህ አይነት ስራ ለማብዛት ለምን እንደፈለጉ አልገባኝም። አንድ አመት ከአንድ ወር እዛው መጀመሪያ ያሰሩኝ ቦታ ነው የቆየሁት።

ግዮን፡- ያን ያህል ጊዜ የቆየህበትን ቦታ ለማወቅ ጥረት አላደረግክም?

አንዳርጋቸው፡- አምባሳደሩ ሲመጡ እሳቸውን ለማነጋገር ሲወስዱኝ ፊቴ በብርድ ልብስ ተሸፍኖ ነው። ይህ እንቅስቀሴ ገና ከክፍሏ ስወጣ ነው የሚጀምረው፤ ምንም ነገር እንዳታይ ነው የሚደረገው። ግን በእኔ ግምት የተለያዩ ነገሮችን ደምሬ ቀንሼ በሃሳቤ የደረስኩበት ገነት ሆቴል አካባቢ ካሉ ቪላ ቤቶች ውስጥ በአንዱ እንደታሰርኩ ነው የሚገባኝ። እንዲህ አይነት በርካታ ሰው ማሰሪያ ቪላዎች እንዳላቸው ነው የገባኝ፤ ከአውሮፕላን ከወረድን በኋላ የተለያዩ ቦታዎች ሄደን ሲጠይቁ እየመለሷቸው መጨረሻ ላይ ያሰሩኝ ቦታ ተገኘና እዛ አስገቡኝ።

ግዮን፡-  ያመጡህ በኢትዮጵያ አየር መንገድ ነው ?

አንዳርጋቸው፡- የኢትዮጵያ አየር መንገድ ነው፤ ያው እኔን ከየመን ደህንነቶች እንደ ተቀበሉኝ ፊቴን ስለሸፈኑት አላየሁም፤ ግን አማርኛ የምታወራ የሆስተስ ድምፅ ሰምቻለሁ። ቻርተር በረራ እንጂ ትልቅ የመንገደኞች አውሮፕላን አይደለም ይዘው የመጡት። አፌ፣ አይኔ፣ አፍንጫዬ በፕላስተር ፊቴ በጆንያ የተሸፈነ በመሆኑ በግልፅ ለማየት ባልችልም አውሮፕላኑ ውስጥ ከእነሱ በስተቀር ማንም ሰው አልነበረም። ወደአውሮፕላኑ ሲያስገቡኝ የወጣሁት ሶስትና አራት ደረጃ ብቻ ስለነበር የያዟት ፕሌን ትንሽ መሆኗን ተረድቻለሁ።

ግዮን፡- ከምን ያህል ጊዜ በኋላ ነበር ወደ ቃሊቲ የወሰዱህ?

አንዳርጋቸው፡- አንድ አመት ከአንድ ወር በላይ በዚያ ቪላ ቤት ውስጥ ነው የታሰርኩት። ሐምሌ 3 ቀን 2007 ዓ-ም ነው ወደ ቃሊቲ የተዛወርኩት።

ግዮን፡- በአንድ አመት ቆይታህ ከቤተሰበችህ ጋር ተገናኝተሃል?

አንዳርጋቸው፡- ማንንም አላገኘሁም፤ እንዲጠይቁኝም የተፈቀደላቸው የት እንዳለሁም የሚያውቁ አይመስለኝም። አምባሳደሩ ብቻ ናቸው የጠየቁኝ።

ግዮን፡- ከመንግስት ባለስልጣናት በታሰርክበት ጊዜ መጥተው ያነጋገሩህ ነበሩ?

አንዳርጋቸው፡- የደህንነት ሰዎች ናቸው በተለያየ ጊዜ ያናገሩኝ። ያው በደንብ ባላውቀውም ጌታቸው አሰፋ የሚባለው የደህንነት ሃላፊውን ጨምሮ የተለያዩ የተቋሙ ውሳኝ ሰዎች አነጋግረውኛል። ከዚህ በፊት በ1997 ዓ.ም በታሰርኩበት ጊዜ ዝዋይ መጥተው አነጋግረውኝ ነበር። ያኔ እነ መለስ ዜናዊ ልከውት ነው መጥቶ ያነገገረኝ፤ የሚገርም ጥያቄ ነበር በወቅቱ የጠየቀኝ። ”ኢህአዴግ እንደዚህ የሆነው ምን ሆኖ ነው የሚል ጥያቄ ጠይቀው ተብዬ ነው የመጣሁት” ነበር ያለኝ። ኢንተለጀንትና በተወሰነ ደረጃ ነገሮች የሚገባው ሰው ነው፤ ውይይቱም ቢሆን ረጅም ሰአት የፈጀና ብዙ ቀን የፈጀ ውይይት ነው ያደረግነው። ችግር ያለው ነገር አልነበረም::

ግዮን፡- ያኔ ከፍተኛው የደህንነት አመራሮች ያቀርቡልህ የነበረው ጥያቄና የምትወያዩበት ጉዳይ ምን ነበር?

አንዳርጋቸው፡- በአጠቃላይ እኛ /ግንቦት ሰባት/ የምናደርገውን እንቅሰቃሴ ነው ለማወቅ የሚፈልገው። አብዛኛው ነገር ግልፅ ነው፤ እንደ አጋጣሚ በጣም መጥፎ የሆነው ነገር ኦርጋናይዝ አደርጋለሁ ብዬ በፍላሽና በኤክስተርናል ድራይቮች ላይ የያዝኳቸውን ብዙ ዶክመንቶችን በያዙኝ ወቅት ስላገኙ ብዙ የተጫኑኝ ነገር አልነበረም። ከዚህ ውጪ አንዳንድ ነገሮች በእጄ የሌሉ አሉ፤ እኔ ኤርትራ በመመለስ ሙሉ ለሙሉ ከንቅናቄው ውጪ ሆኜ ስለ ነበር እዛ ላይ ብዙ ጥልቅ የሆኑ መረጃዎች አልነበሩኝም። ብዙው ነገር በአደባባይ የሚውቁት ነው፤ የኤርትራ ጉዳይ አለ ስለ እሱ ከዛ በፊት ራሳቸው ሲያወሩት የነበረ ጉዳይ ነው። የ500 ሺህ ዶላሩ ጉዳይም አለ፤ ዶክተር ብርሃኑ ነጋ ግብፅ ስብሰባ እንደሄደና እንደተነጋገረ ጠይቀውኝ እኔም ተገቢውን ምላሽ ሰጥቻቸዋለሁ።

ግዮን፡- ከግብፅ ገንዘብ ተቀብላችኋል ወይ ነው ጥያቄው?

አንዳርጋቸው፡- አዎ አላመኑም መሰለኝ፤ ይሄን ያህል ገንዘብ እንዴት ይሰጧቸዋል? ብለው አላመኑም ይመስለኛል። እንዴት እንዲህ ታደርጋለች? የሚል ስሜት ነው ያላቸው። ከጎረቤት አገሮች ጋር ያለንን ግንኙነት፣ ከሱዳንና ከደቡብ ሱዳን ጋር ያለንን ግንኙነት በተመለከተ ጠይቀውኛል። ከዚህ በተረፈ የአገሪቱ ፖለቲካ ላይ ነው በጣም ሰፊ የሆነ ውይይት ያደረግነው። ያለውን የኢትዮጵያ ፖለቲካ በተመለከተ በቃል ከማስረዳት ባሻገር በፅሁፍ መቶ ሰማኒያ አምስት ገፅ እንዴትና ምን ማድረግ እንዳለባቸው ገልጬላቸዋለሁ። ከ1997 ዓ.ም ምርጫ ጀምሮ እስከ መጨረሻው ሰአት ድረስ ያሉትን ነገሮች በዝርዝር የሚያሳዩ ፅሁፍ ሰጥቻቸዋለሁ። ኮምፒዩተር ሰጥተውኝ ጊዜ ወስጄ በችግሮቹና በልዩነታችን ላይ ብሎም በመፍትሔዎቻችን ላይ ጭምር ዝርዝር ማብራሪይያ ፅፌ ሰጥቻቸዋለሁ።

ግዮን፡- ዶ/ር ቴዎድሮስ አድሃኖም የውጭ ጉዳይ ሚኒስተር በነበሩበት ወቅት “አንዳርጋቸው መፅሃፍ እየፃፈ ነው፤ ላፕቶፕ አስገብተንለታል” ብለው ነበር፤ ይሄ ነገር እውነት ነው?

አንዳርጋቸው፡- አዎ መጀመሪያ እኔ የምፅፈውን ነገር ከፖለቲካ አኳያ ስለፈለጉት ኮምፒዩተር የሰጡኝ ይመስለኛል። ግን በእሱ አልቆመም ኮምፒዩተር ከሰጡኝ በኋላ ሌላ የምፅፈው ነገር እንዳለ ለጌታቸው ገልጬለት ተጨማሪ የምፈልገው ነገር ካለ እንደሚተባበሩኝ በገለጸልኝ መሰረት ለጽሁፌ የሚረዳኝ ሪፈረንስ መፅሃፍም እንዳስገባ ፈቅዶልኛል። አሁን እንግዲህ ወደ 850 ገፅ ደርሷል የፃፍኩት ልክ እንደ ዘውዴ ረታ “አፄ ሃይለ ስላሴ” የተሰኘውን ትልቅ መፅሃፍ ያህላል መጠኑ። በመፅሃፍ ደረጃ ኮምፒዩተሬ ላይ ተቀምጧል፤ “እኛም እንናገር፣ ትውልድ አይደናገር” የሚል ስምንት መቶ ሃምሳ ገፅ ያለው መፅሃፍ ነው። በተለይ ድሮ በኢህአፓ ጊዜ የቤተሰባችንን፣ የከተማዋን፣ የአዲስ አበባን አጀማመርና አመሰራረትና ህይወቷን በጠቅላላ ማለትም እኔ ከእዚህ ከተማ እስከወጣሁበት 1970 ዓ.ም ድረስ የነበረውና የህዝቡን ህይወት የሚዳስስ ነው። ስለዚህ ዶ/ር ቴዎድሮስ አድሃኖም ያለው እውነቱን ነው። ግን የመጀመሪያው ከፖለቲካ ጋር የተያያዘ ነው፤ ያንን ካገነኘሁት አገኘሀት ካላገኘሁት የሚሆነውን እስኪ እናያለን። ዛሬ በአገሪቱ ውስጥ ያለውን ችግርና ድክመት አንድም ሳይቀር በዝርዝር የያዘ ዶክመንት ነው። እኔ በተገኘው አጋጣሚ እነሱን ዙሪያቸውን የከበቧቸው አድርባዮች የማይነግሯቸው ችግሮች የሚያመላክቷቸውን እውነታዎች ነግሬያቸዋለሁ። የሚቀጥለው ዓይነት ነገር ውስጥ መግባት ከፈለጉ፤ የፍርድ ቤቱን ውሰኔ የሚያስፈፅሙም ከሆነ አንድ ትልቅ ነገር ነው በሚል ምንም አይነት ቁጠባ በሌለው መንገድ መልኩ ነው ፅፌ የሰጠኋቸው።

ግዮን፡- አንተ ችግሮቻችሁ እነዚህ ናቸው ብለህ ፅፈህ ስትሰጣቸው እነሱ የተከራከሩትና ያነሱት ነገር አለ?

አንዳርጋቸው; በውይይታችን ጊዜ ነበር በጽሁፉ ላይ ግን ውይይት አልተደረገም። ለመንግስት ባለስልጣናት የሰጧቸው አይመስልም፤ እኔም በግልፅ የፃፍኩት ለሌሉች ድርጅቶች ሳይሆን ለህወሃት ብዬ ነው። ሌሎች ድርጅቶችን በተወሰነ ደረጃ ሊያስቀይም የሚችል ነገር አለው። ምክንያቱም እኔ በዋነኝነት ሁሉን ነገር የምትሰሩት እናንተ ናችሁ ለልማቱም ለጥፋቱም ተጠያቂ፤ እናንተ ናችሁ። አሁን ያለውም ችግር ይሄ ነው፤ ብዬ ህወሃቶችን በግልፅ የፃፍኩላቸው፤ የነገርኳቸው። በዝርዝር ውስጥ ችግሮችን ከመጠቆምና ከማመልከት ባሻገር መደረግ ያለባቸውንም መፍትሔዎችን ገልጫለሁ። በዛ መልኩ እነሱ የፈለጉት ነገር መጀመሪያ ስለነበረ ነው ኮምፒዩተር እንዲገባና እንድፅፍ የተፈቀደው።

ግዮን፡- አሁን እነዛ ፅሁፎች በአንተ እጅ አሉ?

አንዳርጋቸው፡- የሉም እነሱ ጋር ስለሚገኝ እጠይቃለሁ፤ ፅሁፎችን የማግኘት እድል ይኖረኛል ብዬ ነው የማስበው።

ግዮን፡- ወደ ከተማ ወጥተህ በአዲስ አበባ የጎተራ ማሳለጫ መንገድን እንድትጎበኝ ተደርገሃል የሚባለውስ?

አንዳርጋቸው፡- ብዙ ጊዜ በከተማ ልማት ላይ እንከራከር ስለነበር ከሰራነው መሃል አንዳንዱን ነገር እናሳይህ ብለው የተወሰኑ ቦታዎችን አሳይተውኛል። ከአዲስ አበባ ወደ አዳማ የሚሄደውን የፍጥነት መንገድ፣ ኮንዶምኒየሞች፣ ማሳለጫውን አሳይተውኛል።

ግዮን፡- የዛኔ በሚደያዎች ላይ የወጣው ፎቶ ትክክል ነበር ማለት ነው?

አንዳርጋቸው፡- በዛ መንገድ ይጠቀሙበታል ብዬ አልጠበቅኩም። ምክንያቱም በተወሰነ ደረጃ ያለውን ነገር አላውቅምና እነሱ ምንም የሆነው ነገር የለም ለማለት የተጠቀሙበት ይመስለኛል። ግንባታና በአጠቃላይ በከተማ ልማት ዙሪያ የሰራችሁት ዝም ብሎ ተራ የሆነ ነገር ነው የሚል ከፍተኛ ክርክር ስለዳረኩባቸው እኔን ለማሳመን የተጠቀሙበት ዘዴ ነው።

ግዮን፡- አንዳርጋቸውን “ከድርጅቱ ሰዎች መሃል አሳልፎ የሰጠው ሰው አለ“ የሚል ነገር አለ፤ አንተ ታምንበታለህ?

አንዳርጋቸው፡- የለም ፈፅሞ ሊኖር አይችልም። ምክንያቱም ይሄ ነገር በጣም በቀላሉ ሊሆን የሚችል ነገር ነው፤ ስለዚህ እንዲህ አይነት መረጃ ላይ ያልተመሰረተ ዝም ብሎ የሚወራ ነገር ነው፤ ተገቢም አይደለም። ነገሩን ከስሩ ካየነው ከዱባይ ስነሳ ከኤርፖርት ጀምሮ ብዙ ሰው ነው የነበረው። ወደ ኢትዮጵያ የሚመጡ ሰዎችም የሚሳፈሩበት አውሮላላን ነው። እኔ በይፋ የምታወቅ ሰው በመሆኔ የእነሱ ሰው “አንዳርጋቸው እዚህ አውሮፕላን ላይ አለ“ ብሎ ለመናገር በጣም ቀላል ነበር።

ግዮን፡- ሲይዙህ ቤተሰቦችህ፣ ልጆችህን ፣በተለይም ደግሞ ኤርትራ በረሃ ድረስ ያወረደህን ትግልህን ስታስበው.. በቃ ሃሳቤን ከግብ ሳላደርስ ሊገሉኝ ነው የሚል ፍርሃት አላሳደረብህም?

አንዳርጋቸው፡- እንደውም እኔ የመን ላይ ከመያዜ በፊት ኤርትራ ውስጥ ሆኜ የሚገለኝን ሰው የላኩ በመሆናቸው ለምንም ነገር እንደማይመለሱ አውቅ ነበር። በየመን በኩል ለመሄድ ጉዞ ስጀምር ትንሽ ስለተጠራጠርኩ እዛ ያለው የኤርትራ አምባሳደርን እስከምሄድ ደረስ እንዲያገኘኝ ላኩልኝ ብዬ ለየማነ ነግሬው ነበርና አምባሳደሩ እንደሰማሁት እዛ ሰነአ ኤርፖርት ነበር። በዚህ የተነሳም እንዲህ አይነት ነገር ሊኖር እንደሚችል መረጃው ስላላቸው ወሬው ይወጣል በሚል ስጋት ይሆናል እርምጃ ሳይወስዱብኝ የተረፍኩት ብዬ አስባለሁ።

ግዮን፡- መረጃዎች እንዳይዙብህ ለማሸሽ አልሞከርክም?

አንዳርጋቸው፡- አልቻልኩም በጊዜው ብቻዬን ነው የነበርኩት፤ እንደያዝኳቸው ነው በቁጥጥር ውስጥ ያዋሉኝ።

ግዮን፡- ቃሊቲ ከገባህ በኋላም ለብቻህ የታሰርክበት ክፍል ቀደም ሲል እነ ታምራት ላይኔና ስዬ አብርሃ የታሰሩበት ነው። እንደውም ክፍሉ በተለየ ሁኔታ እየተሰራና እየታደሰ ስለነበር ከአንተ ቀድመው የታሰሩት እስክንድር፣ አንዱአለምና አበበ ቀስቶ ሁኔታውን በንቃት ሲከታተሉት ነበር።

አንዳርጋቸው፡- መጀመሪያ ቃሊቲ እንደሄድኩኝ አንድ ሰው ብቻ ያለበት ጠበብ ያለች ክፍል ነው ያስገቡኝ። በኋላ ቤቱን በተባለው መንገድ አስተካከሉና ሌሎች ሁለት ሰዎችን ጨምረው እዛ ክፍል ውስጥ አስገቡኝ። እነዚያ አብረውኝ እንዲታሰሩ የተደረጉት በተራ ነፍስ ግድያ ተከሰው የታሰሩና ምንም አይነት የህይወት ተሞክሮ የሌላቸው ምንም አይነት ትምህርትና እውቀት የሌላቸው ኑሮን በጣም አስቸጋሪ ማድረግ የሚችሉ ሰዎች ናቸው። ሌላው እስረኛ የሚያገኘው የቴሌቭዥንና ሬድዮ የመከታተል መብት እኔ ጋር አልተፈቀደልኝም። ማንኛውም ሰው ቤተሰቦቹ እንደፈለገ ይጠይቁታል እኔ ከአባቴና ባለቤቱ ሌላ ሰው እንዲጠይቀኝ አልተደረገም። ፍርድ ቤት ውሳኔ የሰጠበት ግልባጭ የሚባል ቅፅና ቁጥር ሁሉ እስረኛ አለው፤ እኔ ግን የእስረኛ ቁጥር የለኝም። ጭራሹኑ አንደኛው የወህኒ ቤቱ ሰው “በአደራ ነው የተቀመጥከው እንጂ እኛ ብዙም የሚያገባን ነገር የለም” ነው ያለኝ። በእንደዚህ አይነት ሁኔታ ነው የቆየሁት። ኤምባሲው በመደበኛነት መፅሃፎችን ያመጡልኛል፤ አንዳንድ አማርኛ መፅሃፎችን ማን እንደላከልኝ ባላውቅም አገኛለሁ። ምናልባት እህቴ ትሆናለች፤ የዶክተር ምህረትን ሁለቱን መፅሃፎች እዛ ነው ያነበብኩት። ወደ ሁለት መቶ የሚጠጉ መፅሃፎችን እስር ላይ እያለሁ አንብቤያለሁ።

ግዮን፡- ምግብና ህክምናን በተመለከተስ ያለው ነገር እንዴት ነው?

አንዳርጋቸው፡- ምግብ ያው ወላጆቼ በሳምንት አንዴ የሚያመጡት ነገር ነው። አልፎ አልፎ ጉድለት በሚኖርበት ሰአት ላይ እኔ ብዙም ለምግብ የምጨነቅበት ሁኔታ ስለሌለ እዛ ያለውንም ምግብ እጠቀማለሁ። እዚያ ያለው ምግብ የኢትዮጵያ ህዝብ ዘጠና በመቶ የሚሆነው እንጀራ በወጥ በመሆኑ ያንን የእስረኞች ምግብ እጠቀማለሁ፤ መሆንም ያለበት ይሄ ነው። የኢትዮጵያ ህዝብ ምሳና እራቱን በአግባቡ የማይበላ ከሆነ አንደኛውን መቀነስ አለብኝ የምል ፖለቲከኛ ነኝ እኔ። ስለዚህ በምግብ ረገድ አማርሬ አላውቅም። ሌላውን ነገር አማርሬ አላውቅም። ህክምና ከጥርስ ጋር በተያያዘ ለሰባት ጊዜያት ያህል ጉንጩን አሳብጦት ከፍተኛ ህመም ገጥሞኛል። ግን ከማደንዘዣዝና አንቲ ባዮቲክ በስተቀር ሌላ ቦታ የተሻለ ህክምና እንዳገኝ ማድረግ የማይታሰብ ነገር ነው። አራቱን አመት ከእኔ ጋር የታሰሩት ሰዎች ጥቁር አንበሳ፣ ኢቭን የግል ሆስፒታሎች ጭምር ወስደው ያሳከሙበትና ያስመረመሩበት ሁኔታ አይቻለሁ። እኔን ግቢው ውስጥ መጥታ የምትመለከተኝ አንድ የጤና ኦፊሰር ነው የመደቡት። ለማንኛውም ነገር እሷ ነች የምትመጣው።

ግዮን፡- በቅርቡ ቴሌቭዥን የታሰርክበት ክፍል ገብቶልህ ነበር፤ ለመሆኑ አዲሱን ጠ/ ማኒስትር እንዴት አየሃቸው?

አንዳርጋቸው፡- የዶክተር አብይን ንግግራቸውን ነው የሰማሁት ፊታቸውን ነው ያየሁት። ከዛ በፊት አላውቃቸውም ግን አጀማመራቸው በጣም ጥሩ ነው፤ እንደ ነጂ ሳይሆን እንደመሪ ነው የሚናገሩት። አንድን ሰው መጀመሪያ በንግግሩ፤ ከዛ በድርጊቱ ነው የምትለካው። እስካሁን ድረስ ግን አዲሱ ጠ/ሚኒስትር ባደረጓቸው ንግግሮች፤ ከንግግሮቻቸው ጋር በፊት ገፅታቸው ላይ የምታየው ስሜት ዝም በለው ለለባጣ የሚናገሩ ሰው እንዳልሆኑ በስሜታቸው የሚናገሩ ሰው እንደሆኑ ትመለከታለህ። ከዚህ በመነሳት የተሻለ ነገር ሊሰሩ ይችሉ ይሆናል የሚል ተሰፋ አሳድሮብኛል።

ግዮን፡- “አንዳርጋቸውን በማሰራችን 11 ቢሊየን ዶላር አጥተናል፤ አንዳርጋቸው እንዲፈታ እምነቴ በመሆኑ ወስኛለሁ“ብለው ለትግራይ አርቲስቶችና ባለሃብቶች ባደረጉት ግብዣ ላይ የተናገሩት ዶ/ር አብይ ከመንግስት ከፍተኛ ባለስልጣናት ጋር አንተን ለማሰፈታት ከፍተኛ አለመግባባት ውስጥ እንደነበሩ ተናግረዋል። በዚህ ላይ ምን ትላለህ?

አንዳርጋቸው፡- እኔ ይሄ ነገር መኖሩ አይገርመኝም፤ ግን የተባለው ነገር እውነት ከሆነ የህወሃት ሰዎች ተሳስተዋል። የህወሃት ሰዎች ከእኔ በላይ ወዳጅ የላቸውም፤ ምክንያቱም በዙሪያቸው የተሰበሰበው አድርባይ የማይነግራቸውን እየነገርኩ በጊዜ ገና በ1983 እና 84 ላይ የተናገርኩት ኢትዮጵያ ቴሌቭዥን አለ። በዛን ጊዜ ችግር ሊመጣ እንደሚችልና ምን መስተካከል እንዳለባቸው ነው የነገርኳቸው። ይሄ ደግሞ ከማንኛውም አገሪቷ ውስጥ ካለው ህዝብ የበለጠ በቅርበት አብሬው በመኖር ብዙ የችግርና የመከራ ጊዜን ከልጆቼ አፍ ቀንሶ መግቦ ላኖረኝ ለትግራይ ህዝብ ካለኝ ፍቅር፣ ያ ህዝብ ከዋለልኝ በመነሳት ነው። በህዝቡ ላይ ምንም አይነት ችግር ሊደርስ የሚችልበት ሁኔታ እንዲመጣ ስለማልፈልግ መሪዎች በሚያጠፉበት ሰአት ላይ በጊዜ ነው መስተካከል የሚኖርባቸውን ነገሮች ለመናገር የሞከርኩት። እነዛ አመራሮች እንዲህ አይነት ተቃውሞ ማቅረብ አልነበረባቸውም። በዙሪያቸው አድርባይ የሆኑ፣ በጣም አጎብዳጅ የሆኑ፣ እውነቱን የማይነግሯቸውና በጊዜ መስተካከል ያለባቸውን ችግሮች የማይጠቅሟቸውን ሰዎች እንደ ወዳጅ አድርገው ማየት የለባቸውም ነው ያልኩት። እኔ እዚህ አገር በ1983 ዓ.ም ስመጣ ኢህዴንን ወይም ሌላውን ድርጅት አይደለም የማውቀው። ያኔ የማውቀው ህወሃቶችን ነው፤ እንግሊዝ አገር ሆኜ ህወሃትን መደገፍ ፋሽን ባልነበረበት ሰአት እኔ ነበርኩ የምደግፈው። ከእነሱ ጋር ያለኝ ግንኙነት በመርህ ላይ የተመሰረተ በከፍተኛ ወዳጅነት ላይ የተመሰረተ እንጂ በጠላትነት ላይ የተመሰረተ አልነበረም። ግን ስህተት ሲሰሩ በአድርባይነት የማለፍ ባህሪይ የለኝም። እኔ በምናገርበት ሰአት ላይ ራሳቸውን መመርመር ነው እንጂ የሚገባቸው በጠላትነት ፈርጀው ማየት አልነበረባቸውም። እነሱን ሊጠቅሙ የሚችሉ ያላቀረብኳቸው ሃሳቦች የሉም፤ እኔ ክርክሬ በሙሉ ድርጅቱን ይጠቅማል። ድርጅቱን በህዝቡ ተወዳጅ ያደርጋል በሚል መልኩ ነው አቅርብ የነበረው። ያልኳቸው ነገሮች ሁሉ በተግባር ውለው ቢሆን ኖሮ እንደ ጣኦትነት የሚመለኩበት ሁኔታ መፍጠር እንችል ነበር።

ግዮን፡- ከእስር እንደተፈታህ ዶ/ር ብርሃኑ፣ ጃዋር መሃመድ፣ ኦኤምኤን እና ኢሳት ክሳቸው ተቋርጧል የሚል ነገር ተናግሯል። ይሄ የፖለቲካ ምህዳሩን ያሰፋዋል?

አንዳርጋቸው፡- ተስፋ የሚሰጥ ነገር ነው፤ መደረግም ያለበት ነገር ነው። በአጠቃላይ እኔ የተቃውሞ ሱስ የለብኝም፤ እውነት ለመናገር ሁሉን ነገር ጨርሼ ወደ ስነ ፅሁፍ እገባለሁ ባልኩበት ሰአት በ1997 ምርጫ ወቅት የሰሩት ስራ ነው መልሶ ፖለቲካ ውስጥ የጨመረኝ። እዚህ አገር ውስጥ ያየሁት ከፍተኛ የሆነ የመብት ገፈፋና ኢ ሰብአዊ ድርጊት ነው መልሶ ፖለቲካ ውስጥ የጨመረኝ እንጂ እኔ በስፋት ወጣቱ ሊያነባቸው የሚችል፣ ማንነትን ሃገሩን የኢትዮጵያ ህዝብ ያደረገውን ትግል የሚገልፅ አራት አምስት መፅሃፎችን ፅፌ መጨረሻዬ ሰአት ላይ እሆን ነበር። በዚህ አይነት ወደፊት የሚሰራ ከሆነ አስተማማኝ የሆነ የፖለቲካ ምህዳር እስከተፈጠረ ድረስ፤ ደጋግመን እኛ ያስቀመጥነው ነገር አለ። እንደ ግንቦት ሰባት እኛ ስልጣን የመያዝ ጉዳይ አይደለም ጥያቄያችን፤ ሁሉንም ህዝብ በነፃነት በእኩልነት የሚያገለግሉ፣ ነፃ ተቋማት መኖር አለባቸው ነው የምንለው፤ ነፃ ተቋማት ጥያቄ የፖለቲካ ምህዳሩን እናሰፋለን ስለተባለ ብቻ የሚቃለል አይደለም። በተጨባጭ እነዚህ ተቋማት መታየት አለባቸው። ነፃ ተቋማት ስንል መከላከያውን ፣ነፃ ተቋማት ስንል ደህንነቱን፣ ነፃ ተቋማት ስንል የፍርድ ስርአቱን፣ ነፃ ተቋማት ስንል ፖሊስን፣ ነፃ ተቋማት ስንል ሚዲያውን፣ የምርጫቦርዱን ነው። እነዚህን በነፃ ማንኛውም የፖለቲካ ድርጅትና አጠቃላይ የአገሪቱ ህዝብ ነፃና ገለልተኛ ናቸው ብሎ በእርካታ በሚቀበልበት ሰአት፤ እውነትም ይህች አገር በተረጋጋ ሁኔታ ውስጥ ገብታለች። በዚህ አጋጣሚ ባለፉት ዓመታት ለታየው የህዝብ ንቅናቄና ለተሳተፉትና እኔን ለማስፈታት በተደረገው እንቅስቃሴ ላይ ለተሳተፉት ኢትዮጵያዊያን በሙሉ ትልቅ አክብሮት እንዳለኝ በዚህ አጋጣሚ እገልፃለሁ። አመሰግናለሁ ይሄን መሰሉ ድጋፍ የበለጠ በመንገዳችን እንድንገፋ ያደርገናል፤ ህዝቡም ለመብቱ መታገሉን ችግሮች እስካልተፈቱ ድረስ ወደ ፊት መቀጠል ይኖርበታል።

የአማራ ብሄራዊ ንቅናቄ(አብን)ፓርቲ መስራች ጉባኤውን በባሕር ዳር ከተማ እያካሄደ ነው፡፡

Image may contain: one or more people, people standing, crowd and outdoor
Image may contain: 11 people
Image may contain: 24 people, crowd

 

ባሕር ዳር፡ሰኔ 02/2010 ዓ/ም(አብመድ)የአማራ ብሄራዊ ንቅናቄ(አብን) ፓርቲ የአማራ ክልል ህዝብ ሁለንተናዊ ተጠቃሚነት የማረጋገጥ እና በተለያዩ አካባቢዎች የክልሉ ህዝብ ላይ እየደረሱ ያሉ ጥቃቶችን የመከላከል ዓላማ ይዞ እንደተመሰረተ የፓርቲው የመመስረቻ ጉባኤ ላይ ተነግሯል፡፡

ድርጅቱ ለሁለት ቀናት በባሕር ዳር ከተማ ሙሉዓለም የባህል ማዕከል እያካሄደ ባለው ጉባኤ የፓርቲው ዓላማን ለማሳካት ያስችላሉ ያላቸውን የአመራርና የብሄራዊ ምክር ቤት አባላትን ይመርጣል ተብሎ ይጠበቃል፡፡

ጉባኤው ነገ ከሰዓት ለሁሉም ተሳታፊዎች ክፍት ይሆናል፡፡
ዘጋቢ፡- ቴዎድሮስ ወርቁ
ፎቶ፡- ግርማ ተጫነ